PPWR – nowe przepisy, nowe obowiązki. Jak przygotować swoją firmę już dziś?
Co to jest PPWR i kiedy wchodzi w życie? To jedno z najważniejszych pytań dla branży opakowaniowej, która stoi przed jedną z największych zmian regulacyjnych od około 30 lat. Nowe zasady dotyczą nie tylko producentów opakowań, ale wszystkich firm wprowadzających na rynek produkty w opakowaniach. Rozporządzenie PPWR (Packaging and Packaging Waste Regulation) ustanawia jednolite wymagania dotyczące projektowania, produkcji i wprowadzania opakowań na rynek Unii Europejskiej. Poszczególne obowiązki będą wdrażane etapami, dlatego przedsiębiorstwa powinny już teraz analizować swoje portfolio i przygotowywać się do zmian. Warto pamiętać, że PPWR będzie wdrażane etapami, dlatego wpływ nowych przepisów na działalność firmy będzie zależał od terminów obowiązywania poszczególnych wymagań.
PPWR oznacza zmianę podejścia do całego cyklu życia opakowania – od projektu i wyboru materiałów po możliwość recyklingu oraz ponownego wykorzystania. Dla producentów, właścicieli marek i przedsiębiorstw wprowadzających produkty na rynek oznacza to konieczność przeanalizowania nie tylko samego opakowania, lecz również dokumentacji, źródeł surowców oraz sposobu potwierdzania zgodności.
Co to jest rozporządzenie PPWR i dlaczego zmienia rynek opakowań?
Co to jest rozporządzenie PPWR? Przede wszystkim należy podkreślić, że nie są to niewiążące wytyczne, ale rozporządzenie unijne obowiązujące bezpośrednio we wszystkich państwach Unii Europejskiej. PPWR zastępuje dotychczasową Dyrektywę 94/62/WE, dzięki czemu wymagania dotyczące opakowań mają zostać ujednolicone w całej UE. Regulacja obejmuje zarówno sposób projektowania opakowań, jak i ich recyklowalność, oznakowanie oraz dokumentację techniczną. To właśnie te obszary najlepiej pokazują, co to jest rozporządzenie PPWR i jak szeroki zakres zmian wprowadza.
Do głównych celów PPWR należą:
- ograniczenie ilości odpadów opakowaniowych,
- zwiększenie poziomu recyklingu,
- promowanie gospodarki o obiegu zamkniętym,
- ujednolicenie wymagań we wszystkich państwach członkowskich.
W praktyce oznacza to, że każde opakowanie objęte regulacją będzie musiało spełniać wymagania dotyczące m.in. projektowania, możliwości recyklingu, oznakowania oraz odpowiedniej dokumentacji.
Dyrektywa PPWR – dlaczego ta nazwa nie jest precyzyjna?
Dyrektywa PPWR to określenie, które można spotkać w kontekście nowych przepisów opakowaniowych, jednak formalnie nie jest ono prawidłowe. PPWR jest rozporządzeniem, a nie dyrektywą, co ma istotne znaczenie dla przedsiębiorców. Dotychczasowa Dyrektywa 94/62/WE wymagała implementacji do prawa krajowego, natomiast nowe rozporządzenie obowiązuje bezpośrednio w państwach członkowskich. Dlatego mówiąc o nowych wymaganiach dotyczących opakowań, warto pamiętać, że określenie dyrektywa PPWR jest jedynie potocznym uproszczeniem. Zmiana formy prawnej ma ograniczyć różnice w sposobie wdrażania przepisów pomiędzy państwami UE. Dla przedsiębiorstw działających na kilku rynkach oznacza to większą jednolitość wymagań, ale jednocześnie konieczność dostosowania produktów i dokumentacji do wspólnych zasad.
PPWR – jakie obowiązki i pojęcia trzeba znać?
PPWR – jakie obowiązki będą miały przedsiębiorstwa? Nowe regulacje obejmują wiele elementów związanych z projektowaniem, doborem materiałów, recyklingiem oraz potwierdzaniem zgodności opakowań. Aby właściwie przygotować organizację do zmian, warto znać podstawowe pojęcia używane w rozporządzeniu i rozumieć ich znaczenie dla codziennej działalności. Są one istotne m.in. dla działów jakości, zakupów, R&D, marketingu oraz osób odpowiedzialnych za rozwój opakowań. Właśnie na ich podstawie można lepiej ocenić, PPWR – jakie obowiązki będą dotyczyć konkretnej firmy.
Najważniejsze pojęcia to:
- Design for Recycling (DfR) – projektowanie opakowań w taki sposób, aby po wykorzystaniu mogły zostać skutecznie poddane recyklingowi. Unia Europejska kładzie nacisk na uwzględnienie całego cyklu życia już na etapie projektowania. Zasady DfR reguluje art. 6 PPWR, a Komisja Europejska ma czas do 1 stycznia 2028 r. na przyjęcie aktów delegowanych doprecyzowujących te wymagania.
- Recyclability – ocena stopnia, w jakim opakowanie może zostać poddane recyklingowi zgodnie z obowiązującymi metodologiami. Szczegółowe zasady oceny również mają zostać doprecyzowane w aktach delegowanych przyjmowanych na podstawie art. 6 PPWR do 1 stycznia 2028 r.
- PCR (Post Consumer Recycled) – materiał pochodzący z recyklingu odpadów pokonsumenckich, którego udział będzie wymagany w wielu rodzajach opakowań.
- EPR (Extended Producer Responsibility) – Rozszerzona Odpowiedzialność Producenta, czyli system, w którym producent odpowiada za cały cykl życia opakowania, również po jego wykorzystaniu. Mechanizm jest powiązany z DfR – opłaty w ramach ROP mają być ekomodulowane. Opakowania łatwiejsze do recyklingu będą wiązały się z niższymi opłatami, natomiast rozwiązania trudniejsze do przetworzenia, np. opakowania wielomateriałowe, mogą oznaczać wyższe koszty.
- Declaration of Compliance – deklaracja zgodności potwierdzająca spełnienie obowiązujących wymagań. Deklarację Zgodności UE sporządza Wytwórca, czyli podmiot zlecający wyprodukowanie opakowania i umieszczający na nim swoją markę. Dokument powstaje na podstawie informacji przekazanych przez Dostawcę, którym w tym modelu jest Koopress. Wytwórca przeprowadza ocenę zgodności zgodnie z załącznikiem VII, a deklarację sporządza na podstawie załącznika VIII.
PPWR – jakie obowiązki obejmą firmy wprowadzające opakowania?
PPWR – jakie obowiązki pojawiają się po stronie przedsiębiorców? Regulacja dotyczy praktycznie wszystkich podmiotów wprowadzających produkty w opakowaniach na rynek UE. Firmy będą musiały zwracać większą uwagę nie tylko na sam materiał i konstrukcję opakowania, lecz także na możliwość udokumentowania jego parametrów oraz pochodzenia zastosowanych surowców. W wielu przypadkach głównym wyzwaniem okaże się zebranie i uporządkowanie danych potrzebnych do wykazania zgodności. Dlatego już teraz warto przeanalizować, jeśli chodzi o PPWR – jakie obowiązki będą wymagały zmian w procedurach wewnętrznych.
Coraz większego znaczenia nabierają:
- dobór odpowiednich materiałów,
- możliwość recyklingu opakowania,
- identyfikowalność zastosowanych surowców,
- kompletna dokumentacja techniczna,
- deklaracje zgodności,
- współpraca z dostawcami posiadającymi wymagane dane i certyfikaty.
Dla części przedsiębiorstw konieczność zmiany konstrukcji opakowań będzie tylko jednym z elementów procesu. Równie istotne może okazać się uzyskanie od dostawców kompletu informacji pozwalających sporządzić dokumentację i potwierdzić zgodność produktu.
Jak przygotować firmę do PPWR – od analizy opakowań po dokumentację
Jak przygotować firmę do PPWR? Pierwszym krokiem powinna być analiza obecnego portfolio opakowań pod kątem zastosowanych materiałów, konstrukcji, możliwości recyklingu oraz dostępności dokumentacji technicznej. Szczególnego znaczenia nabiera projektowanie opakowań z uwzględnieniem przyszłych wymagań dotyczących recyklowalności i ograniczania zbędnych materiałów. Warto również ustalić, które działy będą odpowiadały za konkretne elementy procesu – od zakupów i jakości po projektowanie oraz kontakt z dostawcami. Im wcześniej przedsiębiorstwo zidentyfikuje braki w danych lub rozwiązania wymagające zmiany, tym więcej czasu pozostanie na ich uporządkowanie. Takie podejście pozwala praktycznie odpowiedzieć na pytanie, jak przygotować firmę do PPWR.
Przygotowania powinny obejmować także ocenę współpracy z dostawcami. Firma wprowadzająca produkt na rynek potrzebuje danych pozwalających potwierdzić parametry materiałów i opakowań, dlatego istotne staje się ustalenie, jakie dokumenty można uzyskać od producentów oraz dostawców komponentów.
Jak przygotować firmę do PPWR z pomocą Koopress?
Jak przygotować firmę do PPWR przy współpracy z Koopress? W świetle definicji zawartej w art. 3 PPWR Koopress pełni rolę Dostawcy. Jest to ważne rozróżnienie, ponieważ w potocznym znaczeniu firma jest producentem opakowań, jednak nie oznacza to automatycznie statusu Wytwórcy w rozumieniu rozporządzenia. Klienci mogą zakładać, że podmiot fizycznie produkujący opakowanie odpowiada również za sporządzenie dokumentacji zgodności. Zgodnie z art. 16 PPWR zadaniem Koopress jest jednak przekazanie Wytwórcy niezbędnych informacji, na podstawie których to on dokonuje oceny zgodności i sporządza wymagane dokumenty. Tak wygląda w praktyce odpowiedź na pytanie, jak przygotować firmę do PPWR przy wsparciu odpowiedniego Dostawcy.
Dlatego w Koopress wspieramy klientów nie tylko w produkcji opakowań, ale również w zakresie informacji i dokumentacji potrzebnej w związku z nowymi regulacjami. Doradzamy przy wyborze rozwiązań materiałowych i konstrukcyjnych, w tym takich jak opakowania ekologiczne, które mogą wspierać realizację celów związanych z ograniczaniem zużycia surowców oraz zwiększaniem możliwości recyklingu.
Zakres naszego wsparcia obejmuje m.in.:
- udostępnianie danych i dokumentacji niezbędnych do sporządzenia deklaracji zgodności,
- udostępnianie dokumentacji technicznej dotyczącej materiałów,
- wsparcie w zakresie zgodności z wymaganiami PPWR,
- dobór odpowiednich rozwiązań materiałowych,
- konsultacje dotyczące zmian projektowych zwiększających recyklowalność opakowań,
- współpracę z działami jakości i zakupów klientów.
Naszym celem jest dostarczanie nie tylko samego opakowania, ale również informacji potrzebnych klientowi do realizacji jego obowiązków wynikających z PPWR. Dotyczy to zarówno specjalistycznych realizacji, jak i rozwiązań przeznaczonych dla rynku dóbr szybkozbywalnych, takich jak opakowania FMCG, w przypadku których istotne są powtarzalność produkcji, odpowiedni dobór materiałów oraz zgodność dokumentacyjna.
PPWR – kiedy wchodzi w życie praktyka nowych wymagań i dlaczego nie warto czekać?
PPWR – kiedy wchodzi w życie w praktyce dla przedsiębiorstwa? Wiele wymagań będzie wdrażanych etapami, jednak przygotowanie firmy nie powinno być odkładane do momentu, w którym konkretny obowiązek stanie się bezpośrednio stosowany. Przedsiębiorstwa już teraz analizują swoje portfolio opakowań, oceniają dostępność dokumentacji oraz planują zmiany konstrukcyjne i materiałowe. Im wcześniej rozpoczną się takie prace, tym łatwiej rozłożyć je w czasie i ograniczyć ryzyko kosztownych zmian wykonywanych na ostatnią chwilę. Z tego względu warto patrzeć na zagadnienie, jakim jest PPWR – kiedy wchodzi w życie nie tylko przez pryzmat jednej daty, lecz także harmonogramu poszczególnych wymagań.
Przygotowania rozpoczęte odpowiednio wcześnie dają również czas na przeprowadzenie konsultacji z dostawcami, sprawdzenie alternatywnych materiałów oraz uporządkowanie procedur pomiędzy działami jakości, zakupów i projektowania.
Rozporządzenie PPWR – więcej niż kolejny obowiązek regulacyjny
Nowe regulacje oznaczają dodatkowe wymagania, ale mogą być również impulsem do uporządkowania procesów, zwiększenia transparentności oraz lepszego zarządzania informacjami dotyczącymi opakowań. Przedsiębiorstwa, które wcześniej przeanalizują stosowane rozwiązania i odpowiednio przygotują dokumentację, będą mogły sprawniej dostosowywać się do kolejnych etapów wdrażania PPWR.
W Koopress traktujemy zgodność z PPWR jako element odpowiedzialnego projektowania i produkcji opakowań, a nie wyłącznie formalny obowiązek. Ważna jest zarówno jakość samego produktu, jak i możliwość dostarczenia klientowi danych potrzebnych do realizacji jego obowiązków wynikających z nowych przepisów.
Jeżeli chcą Państwo sprawdzić, czy obecnie stosowane etykiety i opakowania odpowiadają nadchodzącym wymaganiom lub potrzebują wsparcia w przygotowaniu niezbędnej dokumentacji, zapraszamy do kontaktu z zespołem Koopress.